الباب السابع: فی خصال الحمیده عن العقل و العلم و ما یحذو جذو هذا النمط

از مجموعه اشعار اوحدالدین کرمانی در دیوان رباعیات

دسته‌بندی

۵۰

شعر

فهرست اشعار

در عالم اگر زاهد اگر رهبانند در مسجد و در دیر تو را می خوانند کس بر سر رشتهٔ حقیقت نرسید وآنها که رسیده اند سرگردانند

گر بر عملند خلق اگر معزولند در می نگرم جمله بدو مشغولند آن مذهب تست به گزینی کردن زینجا که منم جمله جهان مقبولند

ابناء زمانه سخت نامعلومند از عیش حقیقتی از آن محرومند بوی گل دل جمله جهان بگرفت است افسوس که این مدّعیان مزکومند

آن را که حقیقت تو معلوم شود علم همه انبیاش مفهوم شود سلطان وجود خویش آنگه باشد کز جمله مشوّشات معدوم شود

علم علما زشرع و سنّت باشد حکم حکما بیان و حجّت باشد لیکن سخنان اولیای ملکوت از کشف و عیان و نور حضرت باشد

علمی است که از لاو لَمت برهاند وز درد سر معلّمت برهاند یک منع به توجیه بکن نفست را تا از لَم و لا نسلّمت برهاند

علمی که ازو گره گشاید بطلب زان پیش که جان و تن برآید بطلب این نیست که هست می نماید بگذار وان هست که نیست می نماید بطلب

و آنها که به دستار سر افراخته اند علم و عمل از مکتب آموخته اند ترتیب ادب چو خرس دارند از آنک زیرا که به زخم چوب آموخته ا…

تا بتوانی خسته مگردان کس را بر آتش خشم خویش منشان کس را گر راحت جاوید طمع می داری می رنج همیشه و مرنجان کس را

در دیدهٔ خود اگر نکوهیده شوی در دیدهٔ دیگران پسندیده شوی در آتش حلم (چو) شمع جان سوخته شو تا دیدهٔ نور و نور هر دیده شوی

۲/۵