باب هشدهم: در همّت بلند داشتن و در كار تمام بودن

از مجموعه اشعار عطار نیشابوری در مختارنامه

دسته‌بندی

۵۰

شعر

فهرست اشعار

خواهی که دلت محرم اسرار آید بی خود شود و لایق این کار آید برکش ز برون دو جهان دایرهای در دایره شو تا چه پدیدار آید

هر چند که در ره دراز استادی غبن است که از سر مجاز استادی چون روح ترا نهایتی نیست پدید آخر تو به یک پرده چه باز استادی

نه جان تو با سرّ الاهی پرداخت نه در طلب نامتناهی پرداخت دردا که به نفس آنچنان مشغولی کز نقش به نقّاش نخواهی پرداخت

گر میخواهی که مرد مقبول شوی جاوید ز شغل خلق معزول شوی آخر چو به دوست میتوان شد مشغول غبنی باشد به هرچه مشغول شوی

در راه طلب مرد بهمت باید یک یک جزوش نقطهٔ حکمت باید ور روی نمایدش جمالی که مپرس چشمش به ادب دلش به حرمت باید

ای مرد رونده مرد بیچاره مباش از خویش مرو برون وآواره مباش در باطن خویش کن سفر چون مردان اهل نظری تو اهل نظّاره مباش

تا مرغ دل تو بال و پر نگشاید این واقعه بر جان تو در نگشاید از عقل عقیله‌جوی، بیزاری جوی کاین عقده به عقلِ مختصر، نگشاید

تا کی دل تو گرد جهان بر پرّد چون نیست رهش کز آسمان بر پرّد این بیضهٔ هفت آسمان بشکن خرد تا مرغ دلت ازین میان بر پرّد

تا چند نه آرام ونه بشتافتنت نه سر بنهادن ونه سر تافتنت نی دارد سود موی بشکافتنت نه سوز طلب، نه درد نایافتنت

از غیب گرت هست نشان آوردن از عیب نشاید به زبان آوردن کان چیز که ازدست بشد گر خواهی دشوار به دست میتوان آوردن

۱/۵