الباب التاسع فیالحکمة والامثال و مثالب شعراء‌المدّعین ومذّمة‌الاطباء والمنجّمین
از مجموعه اشعار سنایی غزنوی در حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه
فهرست اشعار
بخش ۴۱ - حکایت
دید وقتی عزیز عزرائیل سمج لقمان سبیل سیر سبیل سقف بامش پر از خلل چو خلال چوب باریک و کوژ قد چو هلال در و دیوار رخنه چون …
بخش ۴۲ - در مذمّت طبیبان جاهل گوید
وین اطبا که خالی‌اند از طبّ هیچ نشناخته ز نوبت غبّ از حمیّات غافل و انواع وجه اجناس اربع الارباع نه ز نبض‌اند عالم و نه …
بخش ۴۳ - در مناقب اطباء عالِم گوید قال‌النّبی صلی‌اللّٰه علیه وسلّم فی شأنهم العلم علمان علم‌الابدان و علم‌الادیان
باز مردی که وی طبیب بُوَد در سخن حاذق و ادیب بُوَد کرده باشد ز اوستاد قبول خوانده باشد بسی کتاب اصول در ریاضی برد به دان…
بخش ۴۴ - تفصیل العلل و هی خمسون نوعا
نبض و قاروره و رسوب و علل داخل و خارج و فساد و خلل گر تو پرسی ز حدّ طب که چه چیز چون توان کرد اندر آن تمییز علّت سکته و …
بخش ۴۵ - فی تفصیل العلل و بیان‌الامراض
سکته از انسداد بطن دماغ که تمامی نیابد استفراغ بشنو از من تو حدّ و وصف حریف خوردن و خارش زبان لطیف وسم از او خشونتی که ب…
بخش ۴۶ - در طبیبان نادان گوید
این نمودیم حدّ این پنجاه کرد باید کنون سخن کوتاه حکما جمله حدّ این امراض این نهادند بر سواد و بیاض از اطباء عام این ایّا…
بخش ۴۷ - در صفت منجّم حاذق و منافق و تمثیل اصحاب دعوی به غیر معنی فی بطلان احکام النجوم و صفة هیئة‌الفلک و واضع هذاالعلم، قال النبّی علیه‌السّلام: النجوم حق و احکامها باطل، و قال علیه‌السّلام: من آمن بالنجوم فقد کفر، و قال علیه‌السّلام: تعلموا من‌النجوم م
باز اینها که مرد احکامند همه در فال و زجر خودکامند نفس از گردش نجوم زنند سال و مه فال سعد و شوم زنند همه جاسوس نجم افلاک…
بخش ۴۸ - فی صفة الافلاک
فلک تاسع است بر ز افلاک کین فلکها بود درو چو مغاک فلک ثامن است جای بروج واندر آن هفت را دخول و خروج فلک سابع است آنِ کیو…
بخش ۴۹ - فی صفة‌السّعد والنّحس من‌الکواکب السبعة
دو ازین هفتگانه نحس نهند در همه وقتها بَد و تبهند دو ازو در نهاد مسعودند فاعل خیر و منبع جودند دو از این معتدل به خیر و …
بخش ۵۰ - در بیان طبایع چهارگانه
جوهر آتش است بعد از هفت که ازو دل بخست و زهره بکفت بعد از آتش فضا و جوِّ هوا که زوی تا به مرکز است ملا بحر اخضر سوم نتیج…