دفتر اول
از مجموعه اشعار عطار نیشابوری در جوهرالذات
فهرست اشعار
بخش ۶۱ - در نمودار سرّ اعیان کل فرماید
نمود حق نه چیزی هست بازی تو این دم در تمامت سرفرازی تو قدر خود بدان و سر نگهدار ببین نامت چه چیزی گفت جبّار از این گندم …
بخش ۶۲ - رفتن ابلیس به تلبیس در بهشت در دهان مار از جهت مکر کردن با آدم علیه افضل الصّلوات و اکمل التحیات
چو شد شیطان سوی جنّت ابا مار درون آن دهن او ماند بیمار تفرّج کرد همچون اوّلین او ز بهر جان آدم در کمین او بُد از ملعونی …
بخش ۶۳ - در مناجات کردن شیطان با حق و یاری خواستن او در بیرون آوردن آدم (ع) از بهشت
چنین دیدم من اندر لوح اسرار تو میدانی نمییارم بگفتار که آدم گندمت اینجای خورد او در این اسرار تو ماتم ببرد او قضا پیوسته…
بخش ۶۴ - در بلای عشق کشیدن و لقای دوست دیدن فرماید
بلای عشق قربت برکشیدم که تادر عاقبت رویت بدیدم بلای عشق قربت دارم و دل بماندستم چو مرغ نیم بسمل بلای عشق قربت در نهادم ن…
بخش ۶۵ - در طلب دوست و اعیان کل و گنج حققی یافتن و اسرار امیرالمؤمنین علی کرّم اللّه وجهه در جاة گفتن فرماید
طلب کن گر بدیدی تو در اینجا عیان دوست ای پیوسته شیدا ز شیدائی نیابی عقل کل تو بمانی دائما در عین ذل تو ز شیدائی نیابی را…
بخش ۶۶ - در پردههای اسرار نی فرماید
چه میگوئی همی گوید که بشتاب برون از نه فلک اسرار دریاب چو من نُه زخم دارم در حقیقت گذشتستم ز نه پرده حقیقت ده و دو پرده …
بخش ۶۷ - در اسرارِ نفس مردم و نمود عشق بهر نوع فرماید
نفس با من همی گوید نهانی که چون افتاد آدم را عیانی نفس با من همی گوید که چون بود که شیطانش بگندم رهنمون بود نفس با من هم…
بخش ۶۸ - سؤال کردن امیرالمؤمنین و امام المتّقین اسداللّه الغالب علی ابن ابی طالب علیه السّلام و جواب دادن نی در اسرارها فرماید
ز من پرسید حیدر کیستی تو بگو کاین جایگه بر چیستی تو در اینجاآمدی بیرون ز ساعت سعادت داری اینجا یا شقاوت چه داری آنچه دار…
بخش ۶۹ - در مکر کردن شیطان آدم را در خوردن گندم و ناپدید شدن شیطان و گندم خوردن حضرت آدم علیه السّلام و الصلاة فرماید
از آن تلبیس چون شیطان نهان شد عجب آدم بماند و ناتوان شد نمیدانست اینجا سرّ این کار که چون شد در بر او ناپدیدار بخود میگف…
بخش ۷۰ - در عریانی و بی روئی آدم علیه السّلام گوید و ملامت کردن حضرت جبرئیل علیه السلام مر او را در خوردن گندم فرماید
بحالی جبرئیل آمد ز داور بگفت آدم نمود خویش بنگر ببین تا بر سرت اکنون چه آمد ندیدی کین بلایت از که آمد نگفتم مر ترا گندم …